( 1 ) فاضل : مانند خدمتكار . . ( 2 ) [ قسمت داخل پرانتز در رساله آيات عظام : گلپايگانى ، خوئى ، صافى ، زنجانى و تبريزى نيست ] ( 3 ) بهجت : بقيّه مسأله ذكر نشده . ( 4 ) فاضل : مانند كارگران در كارخانه ها و مهمانخانه ها كه معمولًا كاركنان ، غذاى خود را همانجا مىخورند فطرهء آنها بر خودشان است نه بر صاحبكار . مكارم : مسأله هرگاه انسان كسى را اجير كند و شرط نمايد كه مخارج او را نيز بدهد ( مانند خدمتكار ) بايد فطرهء او را هم بدهد . ولى در مورد كارگرانى كه مخارج آنها بر عهدهء صاحب كار است و اين مخارج جزئى از مزد آنها محسوب مىشود ، فطرهء آنها بر صاحب كار واجب نيست ، همچنين در مهمانخانه ها و مانند آن كه معمول است كاركنان غذاى خود را در همانجا مىخورند و اين در حقيقت جزء حقوق آنها محسوب مىشود ، فطرهء آنها بر خودشان است ، نه بر صاحبكار . سيستانى : مسأله اگر انسان كسى را كه اجير مىنمايد مانند بنّا و نجّار و خادم ، مخارج او را بدهد به طورى كه نانخور او محسوب شود ، بايد فطرهء او را هم بدهد ، ولى چنانچه فقط مزد كارش را بدهد ، واجب نيست فطرهء او را بدهد . مسأله اختصاصى مكارم : مسأله 1708 مخارج سربازها در سربازخانه ها يا ميدان جنگ بر عهدهء دولت است ، ولى فطرهء آنها بر دولت واجب نيست و اگر شرايط در خودشان جمع است بايد زكات فطره خود را بدهند . مسأله 2013 اگر كسى بعد از غروب شب ( 1 ) عيد فطر بميرد ، بايد فطرهء او و عيالاتش را ( 2 ) از مال او بدهند ، ولى اگر پيش از غروب ( 3 ) بميرد ، واجب نيست فطرهء او و عيالاتش را ( 4 ) از مال او بدهند ( 5 ) ) * ( 1 ) گلپايگانى ، صافى : بعد از مغرب . . ( 2 ) بهجت : فطرهء او و افراد تحت تكفل او را . . ( 3 ) گلپايگانى ، صافى : پيش از مغرب . . ( 4 ) بهجت : فطرهء او و خانواده‌اش را . . ( 5 ) زنجانى : همچنين اگر يكى از عيالات انسان بعد از غروب شب عيد فطر بميرد ، پرداخت فطرهء او بر انسان واجب است ، ولى اگر پيش از غروب بميرد ، لازم نيست فطره او را بپردازد . مكارم : و در صورتى كه عيالاتش داراى شرايط وجوب فطره هستند خودشان بايد زكات فطره را بپردازند . سيستانى : مسأله اگر پيش از غروب شب عيد فطر بميرد ، واجب نيست فطرهء او و عيالاتش را از مال او بدهند ، ولى اگر بعد از غروب بميرد ، مشهور فرموده‌اند بايد فطرهء او و عيالاتش را از مال او بدهند ، ولى اين حكم خالى از اشكال نيست و مقتضاى احتياط ترك نشود . مصرف زكات فطره مسأله 2014 اگر زكات فطره را به يكى از هشت مصرفى كه سابقاً ( 1 ) براى زكات مال گفته شد برسانند كافى است ( 2 ) ولى احتياط مستحبّ ( 3 ) آن است كه فقط به فقراى شيعه بدهد ( 4 ) ) *